De proeftijd

Over de proeftijd bestaan nogal wat misverstanden en onduidelijkheden. In dit blog zal ik op een beknopte en eenvoudige wijze de belangrijkste punten met betrekking tot  de proeftijd aangeven en bespreken.

Wat is een proeftijd?

Een proeftijd in een arbeidsovereenkomst is bedoeld om werkgever en werknemer elkaar te laten leren kennen, alvorens zij voor langere tijd aan elkaar verbonden zijn. De werkgever wil natuurlijk graag weten of de werknemer geschikt is voor de functie en de werknemer wil kijken of de werkzaamheden waarvoor hij is aangenomen hem bevallen. Binnen deze proeftijd kunnen werkgever en werknemer zonder opgaaf van redenen en op welke wijze dan ook de arbeidsovereenkomst met onmiddellijke ingang opzeggen.

De volgende factoren zijn van belang bij een proeftijd:

  • Schriftelijkheid.
    Een afspraak over een proeftijd moet, om hem geldig te laten zijn, schriftelijk worden overeengekomen. Dit kan in een arbeidsovereenkomst tussen een individuele werkgever en werknemer, maar ook collectief in een CAO tussen werkgevers- en werknemersorganisaties in een bepaalde branche.
  • Het is verstandig de proeftijd bij het aangaan van de arbeidsovereenkomst of op het moment dat de werkzaamheden feitelijk aanvangen, schriftelijk overeen te komen. Het is echter wel zo dat de werkgever al de arbeidsovereenkomst met onmiddellijke ingang kan opzeggen, dus nog voordat de werknemer daadwerkelijk begonnen is met werken en voordat de proeftijd is begonnen!
  • De duur van de proeftijd.
    • De proeftijd mag maximaal twee maanden duren bij een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.
    • In een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd van maximaal zes maanden wordt geen proeftijd overeengekomen.
    • In een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd van meer dan zes maanden maar minder dan 2 jaren kan een proeftijd van maximaal een maand afgesproken worden.
    •  Duurt de overeenkomst langer dan 2 jaren, dan kan een maximale proeftijd van twee maanden afgesproken worden.
    •  Als een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd niet op een kalenderdatum is gesteld, dan kan een proeftijd van maximaal een maand worden overeengekomen.
  • De 'íjzeren proeftijd'.
    Wat betekent deze term? De 'ijzeren proeftijd' houdt in dat de proeftijd van twee maanden nooit verlengd kan worden door ziekte, vakantie of andere omstandigheden. Dus als de werknemer bijvoorbeeld in de proeftijd twee weken ziek is, mag de afgesproken proeftijd niet twee weken opgeschort worden. Als een proeftijd van drie maanden in een contract voor onbepaalde tijd wordt overeengekomen, is dit beding nietig. Als een werkgever dus een beroep doet op dit beding, heeft als het ware deze afspraak in het contract nooit bestaan! De arbeidsovereenkomst is zonder proeftijdbeding overeengekomen.
  • Een proeftijd bij opvolgende arbeidsovereenkomsten met dezelfde werkgever. Wat is de regel bij opvolgende arbeidsovereenkomsten? Dus als de werkgever en werknemer een nieuwe arbeidsovereenkomst sluiten die (direct) volgt op een eerdere overeenkomst tussen dezelfde partijen. Dan is de regel dat wanneer de nieuwe arbeidsovereenkomst dezelfde vaardigheden of verantwoordelijkheden vereist als de vorige overeenkomst, een proeftijd bedongen in de nieuwe arbeidsovereenkomst  niet geldig is.
  • Een proeftijd bij een nieuwe arbeidsovereenkomst met een nieuwe werkgever die gezien wordt als de opvolger van de oude werkgever. Hier gaat het om het geval dat er tussen een oude en nieuwe werkgever zodanige banden zijn dat er gesteld kan worden dat het verkregen inzicht in de bekwaamheid en karaktereigenschappen van de werknemer door de oude werkgever toegerekend kunnen worden aan de nieuwe werkgever. De volgende factoren kunnen daarbij onder anderen van belang zijn:
    • Dezelfde perso(o)n(en) is (zijn) directeur bij zowel de oude werkgever als de nieuwe werkgever.
    • Dezelfde perso(o)n(en) is (zijn) bijvoorbeeld enig aandeelhouder bij het ene bedrijf en meerderheidsaandeelhouder bij het andere bedrijf.
    • De arbeidsovereenkomsten zijn wat betreft vorm en inhoud bij beide bedrijven (vrijwel) identiek.
    • Het oude en nieuwe contract werden ondertekend door dezelfde directeur.
  • Verder moet ook weer gekeken worden of dezelfde vaardigheden en verantwoordelijkheden bij de nieuwe overeenkomst vereist zijn als bij de oude overeenkomst.
  • Er zijn grenzen aan het kunnen ontslaan binnen de proeftijd om welke grond dan ook; de opzegverboden die in de wet genoemd worden, blijven gelden. Zo is het niet toegestaan een zwangere werkneemster wegens de zwangerschap te ontslaan. Wel mag zij wegens een andere reden ontslagen worden. Er kunnen zich ook omstandigheden voordoen dat een ontslag in de proeftijd in strijd komt met het zogenaamde goed werkgeverschap. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn als een reorganisatie al voorzien was bij het aangaan van de arbeidsovereenkomst, maar waar de werknemer niet over was geïnformeerd was.

Reactie achterlaten?

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *